Wanneer er zich bij de spoeddienst van het UZ Gent een risico dreigt voor te doen voor de onthaalmedewerker, kan die zichzelf onmiddellijk van de patiënt isoleren via een automatisch dichtschuivende glasplaat. Dat springbalie-systeem moet fysieke agressie, besmettingen en andere bedreigende situaties aan de deur houden.
 

Verbale of fysieke agressie is een courante realiteit op de spoeddienst van ziekenhuizen. Een van de personen die daar voornamelijk mee te maken krijgen is de onthaalmedewerker: ongeduld, frustratie, knagende pijn of andere ongemakken zorgen er soms voor dat die agressie zich daar bij momenten letterlijk komt aandienen. Om de veiligheid van zijn spoedbaliemedewerkers te verhogen heeft het Universitair Ziekenhuis Gent daarom, als eerste ziekenhuis in België, een springbalie geïnstalleerd: wanneer er een gevaar dreigt voor de veiligheid van wie er achter de balie zit, hoeft de medewerker in kwestie maar een knop in te drukken en er schuift een automatische glasplaat dicht. Ook bevindt het onthaal zich, na een verbouwing van de dienst, in een afgesloten ruimte van de wachtzaal, met een deur ertussen die eveneens automatisch kan worden gesloten als het gevaar zich zou verplaatsen naar medewerkers of andere patiënten die zich in de wachtzaal ophouden. Ondertussen luidt er ook binnen in de spoedafdeling een alarm om ook het personeel daar te laten weten dat er een potentieel gevaar aan de deur is, en worden natuurlijk de veiligheidsmedewerkers opgeroepen.
 

Paniekknop
Eén paniekknop doet dat alles, en dat was volgens de spoedverpleegkundigen nodig. “We hebben gelukkig nog nooit een schietincident gehad, maar iedere medewerker op onze spoeddienst heeft ooit al eens te maken gehad met fysieke agressie”, zegt Jeroen Deconinck, adjunct-hoofdverpleegkundige bij het Universitair Ziekenhuis in Gent. “Dat is gewoon een realiteit. We kregen het idee voor deze springbalie vanuit een ziekenhuis in Nederland, waar de veiligheidssituatie op de spoeddiensten penibeler is dan hier. Ook in Brussel meldt men meer agressie op de spoeddiensten. Maar we merkten de afgelopen jaren toch ook hier in Gent een lichte toename in het aantal incidenten, en we wilden preventief iets doen om onze baliemedewerkers te beschermen.”
 

De springbalie heeft ook zijn nut in strikt tegenovergestelde zin: wanneer er géén gevaar dreigt, kan het onthaal gewoon openblijven, waar de meeste spoeddiensten in het land vandaag met een gesloten onthaal werken. “We hebben heel resoluut voor een open onthaal gekozen”, zegt Deconinck. “Wat we zeker niet wilden was een spoeddienst die patiënten ontmoedigt om zich te komen aandienen wanneer ze medische hulp nodig hebben. De baliemedewerker is altijd in zicht, en kan altijd worden aangesproken: we werken niet met een afgesloten balie met een luidsprekersysteem, dat gaat in tegen het warme, persoonlijke cachet van de opvang die we willen leveren. Dankzij de springbalie kunnen onze onthaalmedewerkers patiënten met open vizier te woord staan, terwijl ze tegelijkertijd weten dat hun veiligheid gegarandeerd is.”
 

Ook tegen besmetting
De automatisch dichtschuivende glasplaat van de springbalie heeft ook een tweede doel: het tegengaan van bacteriële besmettingen. “Natuurlijk is het niet de bedoeling dat onze baliemedewerkers alles ineens dichtgooien wanneer ze een patiënt zien binnenwandelen die volgens hen een besmettingsrisico betekent: dat strookt, opnieuw, niet met het soort persoonlijke onthaal dat we willen bieden”, zegt Deconinck. “Onze onthaalmedewerkers hebben wel wat medisch inzicht, maar ze hebben wanneer ze besmettingssymptomen zouden opmerken ook weer niet het inschattingsvermogen dat een arts of een verpleegkundige heeft. Het is dus niet de bedoeling dat we voor iedereen die er wat te ziek uitziet alles gaan dichtgooien. Maar de glasplaat kan wel halfweg worden afgesloten tijdens het griepseizoen, zodat vochtpartikels er niet overheen kunnen.”
 

Het idee voor de springbalie kwam van een ziekenhuis in het Nederlandse Den Haag, waar het systeem al langer werd gebruikt. Maar UZ Gent kreeg op zijn beurt heel wat aandacht binnen de medische sector in België omwille van zijn systeem. “We hebben, meteen nadat we de springbalie hadden geïnstalleerd, heel wat vragen gekregen vanuit onze beroepsvereniging Vlaamse Vereniging Verpleegkundigen Spoedgevallenzorg (VVVS) “, zegt Deconinck. “We merken een duidelijke interesse vanuit andere ziekenhuizen.”