Donderdag 13 december 2018 — Brussel, 13 december 2018 – Tijdens een symbolische bijeenkomst in een Brussels ziekenhuis lanceren kinderartsen en ouders de campagne “Geef ons een gezicht”. Daarmee benadrukken ze nogmaals dat de nieuwe ziekenhuisfinanciering die vanaf 2019 in werking treedt niet erkent dat elke pasgeborene een individu is. Diezelfde dag overhandigen de pediaters ook een petitie met 1250 handtekeningen aan minister van Volksgezondheid Maggie De Block.
 

Op 1 januari 2019 treedt een nieuwe manier om ziekenhuizen te financieren in werking. Minister van Volksgezondheid Maggie De Block heeft beslist dat sterk gelijkende ingrepen – zoals een knieprothese plaatsen, een blindedarmoperatie, … – voortaan vallen onder de zogenaamde ‘laagvariabele zorg’. Dat betekent dat ziekenhuizen en artsen een vastgelegd standaardbedrag krijgen voor die ingreep. Ook bevallingen die als normaal worden beschouwd vallen onder dit systeem. Op zich geen probleem, ware het niet dat er geen rekening wordt gehouden met de gezondheid van de pasgeborene en de baby niet wordt gezien als individu of patiënt met eigen rechten.
 

In de wetgeving zoals de overheid die momenteel voorstelt, telt de toestand van de baby vanaf 1 januari 2019 dus niet. Of toch niet wanneer de bevalling normaal verloopt en geen gezondheidsproblemen met zich meebrengt voor de moeder. Met de toestand van de baby wordt echter geen rekening gehouden: die wordt automatisch gekoppeld aan de zogenaamde ernstgraad van de moeder, terwijl het toch over twee verschillende individuen gaat. En dat is waar het schoentje knelt.
 

Ann De Guchtenaere, voorzitter van de Vlaamse Vereniging voor Kindergeneeskunde (VVK): “Door de invoering van deze forfaitaire financiering bij bevallingen komt de medische zorg voor de pasgeborene op de helling te staan. Een gezonde baby mag gerust onder de laagvariabele zorg vallen. Maar een kind dat bijvoorbeeld enkele weken te vroeg wordt geboren, moet worden gereanimeerd of een infuus moet krijgen: dat is toch een heel ander verhaal? Ziekenhuizen krijgen echter ook voor die kinderen evenveel middelen als voor een gezond kind uit een normale bevalling. Wij vinden het fundamenteel dat de overheid de individualiteit van elke pasgeborene erkent. In de nieuwe wetgeving wordt het kind nog altijd beschouwd als een aanhangsel van de moeder. En dat klopt gewoon niet. Sterker nog: het is ronduit discriminatie.”
 

Behalve een principieel probleem, is deze regeling ook nefast voor de zorg voor pasgeborenen, en dan vooral diegene die te vroeg worden geboren of andere gezondheidsproblemen hebben. Door alleen te kijken naar de gezondheidstoestand van de moeder zonder de gezondheid van de pasgeborene in rekening te brengen, is het risico heel groot dat pasgeborenen gaan worden doorgestuurd naar neonatale intensieve units (NICUs). En dat terwijl ze eigenlijk best wel op een gewone neonatale zorgeenheid zouden kunnen worden verzorgd. Alleen krijgen deze diensten daar dan niet voldoende middelen voor.
 

Ook ouders maken zich steeds meer zorgen. Yannic Verhaest, voorzitter van de Vlaamse Vereniging voor Ouders van Couveusekinderen (VVOC): “Elke pasgeborene verdient het om als individu beschouwd te worden en heeft recht op de nodige aangepaste zorg. Alle rechten zijn op elk kind, zonder uitzondering, van toepassing. Of het nu drie seconden of drie dagen oud is (wanneer de moeder het ziekenhuis mag verlaten), maakt geen verschil.”
 

Voor de kinderartsen redenen genoeg dus om de eisen nogmaals kracht bij te zetten. Ze stuurden eerder al verschillende brieven naar het kabinet De Block, maar kregen daar alleen een ontoereikend antwoord op, zelfs na meerdere ontmoetingen. De bijeenkomst van 150 pediaters op 13 december is niet alleen de dag waarop een petitie met de handtekeningen van 1250 pediaters wordt overhandigd aan de minister van Volksgezondheid. Ze is ook het startschot van een bewustmakingscampagne en petitie bij het grote publiek met een eigen website (geefonseengezicht.be), posters en flyers.
 

De betrokken verenigingen sluiten juridische stappen niet uit. Ann De Guchtenaere: “Wij verwachten een krachtig signaal van de minister dat ze onze fundamentele bezwaren en die van de ouders erkent en ter harte neemt. Dat ze, met andere woorden, de rechten respecteert van het kind als uniek individu dat niet mag worden gediscrimineerd.”
 

In België worden jaarlijks zo’n 120.000 kinderen geboren. Ongeveer 1 % van alle kinderen komt ter wereld vóór de 32ste week van de zwangerschap; nog een goeie 6 % tussen de 32ste en de 36ste week. Vaak voorkomende problemen bij deze pasgeborenen zijn naast laag geboortegewicht en ademhalingsstoornissen, ook onder meer infecties, spijsverteringsstoornissen, stofwisselingsstoornissen en neurologische problemen. In gemiddeld 10 % van de gevallen heeft de pasgeborene nood aan extra medische zorg en komt hij op een n-ster-afdeling terecht.
 

Deze campagne is een initiatief van de Academie voor Kindergeneeskunde, de overkoepelende organisatie van de Vlaamse Vereniging voor Kindergeneeskunde (VVK), le Groupement Belge des Pédiatres de Langue Française (GBPF) en de Belgische beroepsvereniging van Kinderartsen (GBS/VBS) in samenwerking met de Vlaamse Vereniging voor Ouders van Couveusekinderen (VVOC).